Nacht van de botte messen

Geplaatst op Zaterdag, 16-07-16 om 19:12:36

Blog > Nacht van de botte messen

Vlaanderen ontwaakte deze ochtend voor een tweede keer in evenveel dagen met schokkend nieuws op de radio. Dit maal kwam het onheil vanuit Turkije, enkele legercomponenten hadden zich gedurende de nacht meester gemaakt van verschillende strategische punten in de twee belangrijkste steden van het land: Constantinopel en Ankara.

Op het eerste zicht leek de coup alle kenmerken te hebben van een klassieke militaire staatsgreep: de grootste mediacentra werden ingenomen om een informatieblackout te creëren. De parlementaire instellingen werden belegerd en de belangrijkste toegangswegen tot de stad werden afgesloten. De hoofdprijs voor de coupplegers, Erdogan, verbleef op het moment van de staatsgreep in zijn buitenverblijf in de kuststad Marmaris voor een vakantie. De Turkse president kon tijdig zijn verblijf verlaten en zich in veiligheid brengen. Bizar genoeg leek er vanwege de coupplegers echter geen haast om Erdogan in te rekenen.

 

Na een bloedige nacht vol chaos leek bij het ochtendgloren langzaam de rook op te trekken. De coup bleek de wind niet echt in de zeilen te hebben, Erdogan wist zijn volgelingen toe te spreken via sociale media en riep hen op de straten terug te veroveren. De rebellerende soldaten leken niet bereid een grootschalige burgeroorlog te starten en gaven in de loop van de ochtend de meeste van hun posities op. Ook de media startten hun berichtgeving terug op.

 

Een toerist die kan genieten van een diepe slaap zou tegen de late voormiddag door Constantinopel hebben kunnen wandelen en niet meteen iets gemerkt hebben van de strijd van de voorbije nacht, dit laat toch enkele serieuze vraagtekens na… Erdogan was er snel bij om zijn gezworen vijand in ballingschap, Fetullah Gülen, als schuldige aan te wijzen. Deze man kent binnen het Turkse staatsapparaat nog heel wat volgelingen, iets wat de Turkse president danig frustreert. Bovendien leek de staatsgreep bijzonder slecht georganiseerd: het ontbrak aan militaire slagkracht alsook aan steun vanuit het politieke en juridische kamp en andere ordediensten, iedereen leek verrast te zijn. De coupplegers klungelden bovendien met het creëren van een mediablackout waardoor de bevolking relatief goed op de hoogte was van de situatie en Erdogan zijn volgelingen kon toespreken. De grootste blunder was zonder twijfel het ongemoeid laten van de president zelf. Op vlak van knulligheid doet deze staatsgreep terugdenken aan die van kolonel Tejero in het Spanje van 1981.

 

Dit was een coup zonder slagkracht, maar bovendien ook éen zonder een gezicht, zonder duidelijke standpunten, zonder vertegenwoordigers, alles zou georkestreerd zijn door een imam in ballingschap aan de andere kant van de wereld. Niemand lijkt te weten vanwaar deze staatsgreep exact kwam. Wie de verliezers zijn is dus bij het schrijven van dit artikel nog lang niet duidelijk, maar de winnaars van deze ‘nacht van de botte messen’ zijn wel heel prominent op de voorgrond getreden.

 

Erdogan krijgt nu naar alle waarschijnlijkheid carte blanche om het hele overheidsapparaat, justitie en het leger te zuiveren van politieke tegenstanders. Hij kan op deze manier de macht finaal naar zich toe trekken. Het kritische stemmetje in het hoofd van uw schrijver zegt dan heel hard: cui bono? Men kan zich dus terecht afvragen of de Turkse bevolking afgelopen nacht haar democratie heeft herwonnen of finaal heeft verloren.